تبلیغات
.: جهاد مقدس :. - مناظره، مجادله یا مغالطه؟

مناظره، مجادله یا مغالطه؟

شنبه 10 بهمن 1388 01:15

 
ارسال شده در: عالم آل محمّد(صلی الله علیه وآله و سلّم) ،

 

 

بسمه تعالی

 

 

      دوباره صحبت از کرسی های مناظره و بحث و تبادل نظر و ... است . اگر خطا نکرده باشم حدود سال های 82 – 81 بود که عده ای از نخبگان و اساتید حوزه و دانشگاه نامه ای حضور مقام معظم رهبری (حفظه ا... تعالی) نوشتند در همین رابطه ؛ نامه ای پر مغز بود و پاسخ رهبر هادی و حکیمانه! صحبت از زمینه سازی برای تولید "علم و نظریه"بود، یعنی سالم سازی گفتگوها و تضمین این فضای سالم علمی برای مباحثه و گفتگو . و نجات جامعه علمی- فرهنگی و در نهایت ارتباطات انسانی به عنوان یک ارتباط گفتگو محور، از نوسان "سکوت" و "هرزه گویی"! حتما در بین خود آن افراد چنین کرسی هایی پا گرفت، چرا که اهل نظر بودند و گفتگوی انسانی! اما ما دیگر چیزی نشنیدیم و ندیدیم. امید است اینبار، ثمره این اندیشه  را در میان نسل جوان و دانشگاهی شاهد باشیم . " مناظره هایی قانونمند و توام با امکان داوری به عنوان ابزاری برای نظریه پردازی و طرح پرسش های جدید  برای بقای چرخه علمی، پاسخگویی به شبهات و ... ، به دور از مراء و جدال!"

 

      مناظره و نظریه پردازی به عنوان گفتمانی برای ایجاد فهم مشترک و درک متقابل با اثربخشی دو جانبه؛ به تبعیت از اهل بیت (صلوات ا.. علیهم اجمعین)؛ همواره در حوزه های علمیه حضور داشته است و هرگاه در چارچوب محکمات اسلام و با رعایت اخلاق و منطق علمی توامان شده ، سبب رشد و شکوفایی مفاخر علمی گردیده است. در این ارتباط از بین مطالعاتی که در حوزه بررسی و تحلیل مناظرات رسول اکرم (صلی ا... علیه و آله و سلم) و اهل بیت (صلوات ا... علیهم اجمعین) با اهل زمانه خویش انجام  گرفته، بخشی از مقاله "نگاهی بر شیوه مناظره امام رضا (علیه السلام) با بزرگان ادیان" را که در فصلنامه مشکوة (شماره 102،بهار 1388) به چاپ رسیده بود، اشاره می نمایم. لازم به ذکر است ، مناظره مذکور یکی از معروفترین مناظرات حضرت می باشد. نویسنده مقاله اذعان می دارد که : " مناظرات ائمه(علیهم السلام) یکی از مهم ترین منابع در راه درک بهتر عقاید شیعه است. مناظره از آن جهت که به منظور شناخت درست صورت گرفته و مناظره کنندگان سعی در مشخص کردن تمام نقاط مبهم و تاریک عقاید طرف مقابل را دارند، کمک شایانی به درک واقعی از کنه دیدگاه ها و ایدئولوژی یک مکتب می کند(صادقیان،1388،60). نویسنده مقاله 6 مورد را از مناظره حضرت استخراج نموده و تحت عنوان شیوه حضرت در مناظره با بزرگان ادیان بیان می دارد.

 

شیوه امام رضا (علیه السلام) در بحث :

  1. مناظره به صورت تک به تک
  2. خودداری از نقد شخصیت افراد به جای نقد استدلال
  3. استفاده از مسلّمات طرف مناظره
  4. حصر عقلی
  5. تبدیل مستشکل به سوال کننده فعال
  6. وارد کردن اتهام

نویسنده در ادامه به شیوه اصلی مناظره کنندگان که مغالطه است، اشاره می نماید که یکی از اقسام پنجگانه منطق به شمار می رود. لغت نامه دهخدا برای کلمه مغالطه: به غلط انداختن کسی و ...را آورده است.

اگر عمری بود، ادامه دارد...




هم اندیشی